วันที่ 10 กันยายนของทุกปี นับเป็นวันสำคัญอย่างยิ่งสำหรับวงการกฎหมายไทย เพราะเป็น “วันสถาปนาสภาทนายความ” วันที่องค์กรวิชาชีพทนายความได้ถือกำเนิดขึ้นอย่างเป็นทางการ เพื่อรวมพลังของผู้ประกอบวิชาชีพด้านกฎหมายไว้ภายใต้องค์กรเดียวกัน และทำหน้าที่เป็นที่พึ่งของประชาชนในกระบวนการยุติธรรม

ก่อนที่จะมีสภาทนายความ การประกอบอาชีพทนายความยังขาดระบบที่ชัดเจนในการกำกับดูแล จนกระทั่งมีการตราพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ. 2528 ซึ่งวางรากฐานการจัดตั้งสภาทนายความ โดยถือเอาวันที่ 10 กันยายน พ.ศ. 2526 เป็นวันเริ่มต้นการดำเนินงาน และนับแต่นั้นเป็นต้นมา วันดังกล่าวจึงกลายเป็นวันแห่งความทรงจำที่สำคัญของคนในวิชาชีพ

สภาทนายความมีบทบาทหลากหลาย ทั้งการออกและควบคุมใบอนุญาตทนายความเพื่อให้ผู้ประกอบวิชาชีพมีคุณสมบัติตามกฎหมาย การจัดอบรมและพัฒนาความรู้เพื่อให้ทนายความก้าวทันต่อการเปลี่ยนแปลง การรักษาจริยธรรมและศักดิ์ศรีของวิชาชีพ และการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายแก่ประชาชน โดยเฉพาะผู้ที่ขาดโอกาสเข้าถึงกระบวนการยุติธรรม หน้าที่เหล่านี้ไม่เพียงแต่สะท้อนถึงความรับผิดชอบในวิชาชีพ แต่ยังสะท้อนถึงความตั้งใจที่จะทำให้ “ความยุติธรรม” เป็นสิ่งที่ประชาชนทุกคนสามารถเข้าถึงได้

การรำลึกถึงวันสถาปนาสภาทนายความในวันที่ 10 กันยายน จึงเป็นมากกว่าการเฉลิมฉลองครบรอบขององค์กร แต่เป็นการเตือนใจให้ทนายความทุกคนตระหนักถึงภารกิจและอุดมการณ์ที่ตนเองต้องแบกรับไว้ การพิทักษ์สิทธิและเสรีภาพของประชาชน การธำรงเกียรติและศักดิ์ศรีของวิชาชีพ และการทำงานเพื่อสังคมอย่างเป็นธรรม ถือเป็นพันธกิจที่ต้องสืบทอดต่อกันอย่างไม่สิ้นสุด

เมื่อมองย้อนกลับไป สภาทนายความจึงไม่ใช่เพียงองค์กรวิชาชีพ แต่เป็นเสาหลักของระบบกฎหมายไทยที่ช่วยค้ำจุนความยุติธรรมให้มั่นคง และเมื่อมองไปข้างหน้า วันสถาปนาสภาทนายความก็ยังเป็นแรงบันดาลใจให้คนรุ่นใหม่ที่สนใจด้านกฎหมายตระหนักว่า การเป็นทนายความมิใช่เพียงอาชีพที่สร้างรายได้ แต่ยังเป็นวิชาชีพเพื่อสังคม ที่มีเกียรติ มีคุณค่า และเต็มไปด้วยความรับผิดชอบ

ดังนั้น วันที่ 10 กันยายนจึงไม่ใช่เพียงวันสำคัญของทนายความเท่านั้น หากแต่เป็นวันที่สะท้อนให้สังคมไทยทั้งประเทศได้ตระหนักว่า ยังมีผู้พิทักษ์สิทธิและความยุติธรรมที่พร้อมจะทำหน้าที่อย่างมั่นคง เพื่อค้ำจุนสังคมให้อยู่ได้ด้วยความเสมอภาคและความเป็นธรรมอย่างแท้จริง