{"id":6698,"date":"2022-09-15T14:03:23","date_gmt":"2022-09-15T07:03:23","guid":{"rendered":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/?p=6698"},"modified":"2022-09-15T14:03:23","modified_gmt":"2022-09-15T07:03:23","slug":"civil-case-or-criminal-case","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/civil-case-or-criminal-case\/","title":{"rendered":"\u0e23\u0e39\u0e49\u0e44\u0e14\u0e49\u0e2d\u0e22\u0e48\u0e32\u0e07\u0e44\u0e23 \u0e27\u0e48\u0e32 \u0e40\u0e1b\u0e47\u0e19 “\u0e04\u0e14\u0e35\u0e41\u0e1e\u0e48\u0e07” \u0e2b\u0e23\u0e37\u0e2d “\u0e04\u0e14\u0e35\u0e2d\u0e32\u0e0d\u0e32”"},"content":{"rendered":"
![\"รู้ได้อย่างไรว่า-คดีแพ่ง-คดีอาญา\"](\"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/%E0%B8%A3%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B9%84%E0%B8%94%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%A2%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%87%E0%B9%84%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B9%88%E0%B8%B2-%E0%B8%84%E0%B8%94%E0%B8%B5%E0%B9%81%E0%B8%9E%E0%B9%88%E0%B8%87-%E0%B8%84%E0%B8%94%E0%B8%B5%E0%B8%AD%E0%B8%B2%E0%B8%8D%E0%B8%B2.png\")
นักกฎหมาย จะแยก “<\/i>คดีแพ่ง<\/i>”<\/i> และ “<\/i>คดีอาญา<\/i>”<\/i> ออกจากกันได้ไม่ใช่เรื่องยากเนื่องจากเป็นพื้นฐานของวิชาชีพกฎหมาย แต่สำหรับประชาชนทั่วไปแล้ว คงจะสับสนมิใช่น้อย ว่า เรื่องที่เกิดเป็นคดีขึ้นนั้น เป็นเรื่องทางแพ่ง หรือทางอาญากันแน่?<\/p>\n
หากเกิดเหตุการณ์ “รถชนกัน” เกิดความเสียหายขึ้นแต่เพียง รถ<\/b> ของทั้งสองฝ่าย และทั้งสองฝ่าย ก็มิได้ทำประกันไว้เลยทั้งคู่ ถามว่าใคร? จะรับผิดชอบในความเสียหายที่เกิดขึ้น<\/p>\n
เหตุการณ์นี้เป็นเพียงความเสียหายที่เกิดกับทรัพย์สินของทั้งสองฝ่ายเท่านั้น<\/p>\n
ถ้าความเสียหายนี้ยัง ไม่มี<\/i><\/b> “คนตาย” หรือ ไม่มี<\/i><\/b> คนบาดเจ็บ “สาหัส”<\/p>\n
มันก็เป็นเพียง “<\/b>คดีแพ่ง<\/b>” <\/b>เท่านั้น<\/p>\n
หรือถ้าจะฝืนเอาไปเป็นคดีอาญาให้ได้ อย่างมากก็ไม่เกินไปกว่า ลหุโทษ ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๓๙๐ ซึ่งถ้าจำเลยเกิดสู้ขึ้นมา คงยุ่งยากวุ่นวาย เกิดแตกเป็นคดีลูกคดีหลานให้รกโรงศาลกันขึ้นมาอีกหลายคดี<\/p>\n
กลับมาดูกันดีกว่า ว่า เราจะรู้ได้อย่างไร ว่า เป็น <\/b>“<\/b>คดีแพ่ง<\/b>” <\/b>หรือ <\/b>“<\/b>คดีอาญา<\/b>”<\/b> <\/span><\/p>\n “<\/b>คดีอาญา<\/b>”<\/b><\/span> เป็นคดีที่มีบทลงโทษเขียนไว้ในกฎหมาย<\/p>\n “<\/b>คดีแพ่ง<\/b>”<\/b><\/span> เป็นคดีที่เรียกร้องค่าเสียหายกันเท่านั้น<\/p>\n การที่จะลงโทษการกระทำของบุคคลใดว่าเป็นความผิดทางอาญาหรือไม่นั้น ทั้งการกระทำ ทั้งการลงโทษต้องมีบัญญัติไว้ในกฎหมาย รวมถึงในการฟ้องคดีอาญาเพื่อให้ลงโทษจำเลยนั้นต้องระบุว่า เป็นกฎหมายฉบับไหนและเลขมาตราอะไรให้ชัดเจนด้วย<\/p>\n ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๒<\/b> (<\/i>วรรคแรก<\/i>)<\/i> บัญญัติว่า<\/span><\/p>\n “<\/i>บุคคลจักต้องรับโทษในทางอาญาต่อเมื่อได้กระทำการอันกฎหมายที่ใช้ในขณะกระทำนั้น<\/i>บัญญัติเป็นความผิดและกำหนดโทษไว้<\/i><\/u> และโทษที่จะลงแก่ผู้กระทำความผิดนั้น <\/i>ต้องเป็นโทษที่บัญญัติไว้ในกฎหมาย<\/i><\/u>”<\/i><\/span><\/p>\n จากที่ผมได้ยกตัวบทกฎหมาย แห่งประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๒ วรรคแรก ขึ้นมานั้น ชัดเจนว่า การที่จะลงโทษบุคคลใดเพื่อให้รับโทษนั้น ต้องเป็นการกระทำที่กฎหมายบัญญัติไว้แล้วว่าเป็นความผิดและเมื่อเป็นความผิดแล้วจะลงโทษบุคคลนั้น ก็ต้องเป็นโทษที่ระบุไว้ในกฎหมายอีกเช่นกัน<\/p>\n แค่นั้นยังไม่พอ เมื่อถึงเวลาที่จะฟ้องคดีอาญาขึ้นสู่ศาล ยังต้องทำตามขั้นตอนของกฎหมายอีก<\/p>\n ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๕๘<\/b> บัญญัติว่า<\/span><\/p>\n “<\/i>ฟ้องต้องทำเป็นหนังสือ และมี<\/i><\/span><\/p>\n (๑) ชื่อศาลและวันเดือนปี<\/i><\/span><\/p>\n (๒) คดีระหว่างผู้ใดโจทก์ผู้ใดจำเลย และฐานความผิด<\/i><\/span><\/p>\n (๓) ตำแหน่งพนักงานอัยการผู้เป็นโจทก์ ถ้าราษฎรเป็นโจทก์ให้ใส่ชื่อตัว นามสกุล อายุ ที่อยู่ ชาติและบังคับ<\/i><\/span><\/p>\n (๔) ชื่อตัว นามสกุล ที่อยู่ ชาติและบังคับของจำเลย<\/i><\/span><\/p>\n (๕) การกระทำทั้งหลายที่อ้างว่าจำเลยได้กระทำผิด ข้อเท็จจริงและรายละเอียดที่เกี่ยวกับเวลาและสถานที่ซึ่งเกิดการกระทำนั้น ๆ อีกทั้งบุคคลหรือสิ่งของที่เกี่ยวข้องด้วยพอสมควรเท่าที่จะให้จำเลยเข้าใจข้อหาได้ดี<\/i><\/span><\/p>\n ในคดีหมิ่นประมาท ถ้อยคำพูด หนังสือ ภาพขีดเขียนหรือสิ่งอื่นอันเกี่ยวกับข้อหมิ่นประมาท ให้กล่าวไว้โดยบริบูรณ์หรือติดมาท้ายฟ้อง<\/i><\/span><\/p>\n (๖) อ้างมาตราในกฎหมายซึ่งบัญญัติว่าการกระทำเช่นนั้นเป็นความผิด<\/i><\/span><\/p>\n (๗) ลายมือชื่อโจทก์ ผู้เรียง ผู้เขียนหรือพิมพ์ฟ้อง”<\/i><\/span><\/p>\n เมื่อได้ผ่านกระบวนการทางการพิจารณาคดีอาญาแล้ว หากจะต้องลงโทษจำเลย ก็จะมีโทษอยู่ ๕ ประการ คือ ประหารชีวิต จำคุก กักขัง ปรับ และริบทรัพย์สิน …..<\/p>\n ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๑๘<\/b> บัญญัติว่า<\/span><\/p>\n “<\/i>โทษสำหรับลงแก่ผู้กระทำความผิดมีดังนี้<\/i><\/span><\/p>\n (๑) ประหารชีวิต<\/i><\/span><\/p>\n (๒) จำคุก<\/i><\/span><\/p>\n (๓) กักขัง<\/i><\/span><\/p>\n (๔) ปรับ<\/i><\/span><\/p>\n (๕) ริบทรัพย์สิน<\/i><\/span><\/p>\n * โทษประหารชีวิตและโทษจำคุกตลอด<\/i>ชีวิ<\/i>ตมิให้นำมาใช้บังคับแก่ผู้ซึ่งกระทำความผิดในขณะที่มีอายุต่ำกว่าสิบแปดปี<\/i><\/span><\/p>\n * ในกรณีผู้ซึ่งกระทำความผิดในขณะที่มีอายุต่ำกว่าสิบแปดปีได้กระทำความผิดที่มีระวางโทษประหารชีวิตหรือจำคุกตลอดชีวิต ให้ถือว่าระวางโทษดังกล่าวได้เปลี่ยนเป็นระวางโทษจำคุกห้าสิบปี<\/i>”<\/i><\/span><\/p>\n พอสังเขปเท่านี้อย่างย่อ ในความเป็นจริงทางปฏิบัติมีขั้นตอนอีกมากมาย เอาเป็นว่า จะเอาผิดใครเป็น “คดีอาญา”นั้น ต้องมีการบัญญัติไว้ชัดเจนในกฎหมายเท่านั้น ระบุว่าจะเอาผิดตามกฎหมายฉบับไหน มาตราอะไร …..<\/p>\n ดังนั้นเรื่องเล็กๆ น้อยๆ ตกลงกันได้ก็ตกลงกันซะ จะมาเอาผิดกันในทางอาญาถ้าไม่มั่นใจจริงๆ ก็มาปรึกษาทนายความ เพราะนอกจากที่กล่าวมายังต้องพิจารณาอีกว่า เป็นความผิดอาญาที่เป็น “<\/b>อาญาแผ่นดิน<\/b>”<\/b> หรือ เป็นความผิดอาญาที่ “<\/b>ยอมความได้<\/b>”<\/b> อย่าผลีผลามนำคดีเข้าไปฟ้องร้องจัดการกันเอง มันจะได้ไม่คุ้มเสีย …<\/p>\n แต่ ถ้าเป็น “คดีแพ่ง<\/b>” เป็นการเรียกร้องค่าเสียหายกัน ส่วนใหญ่การเรียกร้องจะเรียกกันเป็นตัวเงิน จะเรียกกันเท่านั้น เรียกกันเท่านี้ เสียหายกันอย่างไร มากน้อยแค่ไหน ซึ่งถ้าคู่กรณีตกลงกันได้ และลงบันทึกกันไว้โดยความยินยอมกันแล้ว คดีก็จะจบกันได้อาจไม่ต้องนำคดีขึ้นสู่ศาล ถ้าตกลงกันไม่ได้ ก็ต้องขอบารมีศาลเป็นที่พึ่ง ตั้งเป็นประเด็นข้อพิพาท พิสูจน์ความเสียหายกัน สุดท้ายจะเป็นการบังคับเอากับทรัพย์สินของฝ่ายที่แพ้คดี สู้กันด้วยพยานหลักฐาน ซึ่งฝ่ายไหนมีพยานหลักฐานที่หนักแน่นกว่า ฝ่ายนั้นก็เป็นฝ่ายชนะคดีไป ….. <\/p>\n “คดีแพ่ง<\/b>” เริ่มต้นคดีด้วยการพิจารณาว่า มีกฎหมายรับรองสิทธิหรือหน้าที่ให้ไว้หรือไม่ โดยพิจารณาจากประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ และ ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งเป็นหลักก่อน แล้วจึงพิจารณากฎหมายฉบับอื่นๆที่เกี่ยวข้องเข้ามาพิจารณาประกอบกัน ในคดีแพ่งนั้น มีทั้งที่เป็น คดีมีข้อพิพาท<\/i><\/b> และ คดีไม่มีข้อพิพาท<\/i><\/b> ซึ่งคงไม่กล่าวถึงรายละเอียดในที่นี้ แต่จะเอามาเล่าให้ฟังหากได้มีโอกาสในคราวต่อๆ ไปครับ ….. <\/p>\n ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา ๕๕<\/span><\/b><\/p>\n “<\/i>เมื่อมีข้อโต้แย้งเกิดขึ้น เกี่ยวกับสิทธิหรือหน้าที่ของบุคคลใดตามกฎหมายแพ่ง หรือบุคคลใดจะต้องใช้สิทธิทางศาล บุคคลนั้นชอบที่จะเสนอคดีของตนต่อศาลส่วนแพ่งที่มีเขตอำนาจได้ ตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายแพ่งและประมวลกฎหมายนี้<\/i>”<\/i><\/span><\/p>\n ข้อโต้แย้งที่เกิดขึ้นตาม มาตรา ๕๕ แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งได้บัญญัติไว้นี้ จะรวมถึงสิทธิหรือหน้าที่ตามที่ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์หรือกฎหมายอื่นๆ บัญญัติไว้ด้วย ….<\/p>\n การนำเสนอคดีแพ่งยื่นฟ้องต่อศาลนั้น ถึงแม้กฎหมายจะให้สิทธิแก่ผู้ที่จะยื่นฟ้องให้สามารถยื่นได้ด้วยตนเองก็ตาม แต่ก็ต้องทำตามขั้นตอนของกฎหมายทั้งสิ้น เพราะหากไม่ทำตามกฎหมายแล้ว จะเป็นหนทางสู่การ เสียเปรียบ ในทันที ดังนั้น ในการดำเนินคดีจึงจำเป็นต้องใช้ผู้เชี่ยวชาญ นั่นก็คือ “ทนายความ<\/b>” ….<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" นักกฎหมาย จะแยก “คดีแพ่ง” และ “คดีอาญา” ออกจากกันได้ไม่ใช่เรื่องยากเนื่องจากเป็นพื้นฐานของวิชาชีพกฎหมาย แต่สำหรับประชาชนทั่วไปแล้ว คงจะสับสนมิใช่น้อย ว่า เรื่องที่เกิดเป็นคดีขึ้นนั้น เป็นเรื่องทางแพ่ง หรือทางอาญากันแน่?<\/p>\n หากเกิดเหตุการณ์ “รถชนกัน” เกิดความเสียหายขึ้นแต่เพียง รถ ของทั้งสองฝ่าย และทั้งสองฝ่าย ก็มิได้ทำประกันไว้เลยทั้งคู่ ถามว่าใคร? จะรับผิดชอบในความเสียหายที่เกิดขึ้น<\/p>\n เหตุการณ์นี้เป็นเพียงความเสียหายที่เกิดกับทรัพย์สินของทั้งสองฝ่ายเท่านั้น<\/p>\n ถ้าความเสียหายนี้ยัง ไม่มี “คนตาย” หรือ ไม่มี คนบาดเจ็บ “สาหัส”<\/p>\n มันก็เป็นเพียง “คดีแพ่ง” เท่านั้น<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":6699,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[238,21,4],"tags":[279,289,859,1630,1631],"aioseo_notices":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6698"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6698"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6698\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6700,"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6698\/revisions\/6700"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6699"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6698"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6698"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.keybookme.com\/law\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6698"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}